Meesterpianist/dirigent Daniel Barenboim houdt Nexus-lezing en speelt Chopin-recital

fragmenten

Pianist Daniel Barenboim is maar zelden in Nederland te beluisteren. Dit weekend gaf hij een lezing en speelde in Amsterdam de eerste van twee Chopin-recitals.

Voor een humanistisch georiënteerd publiek dat nog waarde hecht aan een internationaal debat over kunstzinnige, levensbeschouwelijk en filosofische onderwerpen, stak Barenboim van wal met de oneliner: “Specialisation is knowing more and more about less and less.” Al nam de wetenschap een hoge vlucht en is internet een onuitputtelijke kennisbron voor iedereen, toch is er volgens hem sprake van kennnisverarming: “In onze maatschappij is een grote scheiding ontstaan tussen artistiek en praktisch denken, zodat mensen geen idee meer hebben van de organische relatie tussen dingen. In de muziek draait alles juist om verbinding, integratie en de alomvattende samenhang tussen de kleinste delen en het grote geheel.”

Daarop ging Barenboim in op de ethiek van de musicus, die de verantwoordelijkheid op zich laadt levenslang te zoeken naar de diepste essentie van de partituur. Of het nu gaat om timing, dynamiek, spanningsopbouw, expressie, helderheid (‘transparancy with thought’, zoals muziek beluisteren ‘hearing with thought’ zou moeten zijn), musici dienen gewetensvol te zoeken naar samenhang en balans. […] “Muziek is veel meer dan schoonheid, ontroering en vermaak. Begrip van muziek kan levens veranderen. Muziek is een manifestatie van de menselijke ziel.”

Wenneke Savenije