Het verraad van de intellectuelen

Zijn hoge leeftijd en zijn onweerstaanbare charme geven de wijze geleerde Zygmunt Bauman (1925) iets onaantastbaars. Zijn weloverwogen somberheid over de nabije toekomst van de wereld, die hij bijvoorbeeld verwoordde in een interview in het Betoog van 29 oktober, inspireert eerder tot gepieker dan tot een repliek. Toch kreeg juist hij de wind van voren op de Nexus-conferentie, afgelopen zondag in Amsterdam.

Het had iets van een vadermoord. David Cesarani (1956), hoogleraar geschiedenis aan de universiteit van Londen, knapte zowat van passie. Zijn bewonering voor Bauman kende geen grenzen, jaar in jaar uit had hij zijn studenten in de geest van Bauman opgeleid, maar nu niet meer! Baumans beroemdste stelling is dat de Holocaust zo ‘succesvol’ was geweest omdat het binnen het domein van de rationaliteit was gebleven, van de moderniteit die was begonnen met de Verlichting.

Wim Bossema