Jacqueline de Romily, de wereldberoemde helleniste, de eerste vrouw die benoemd werd aan het Collége de France en lid van de Académie Francaise, hield uit haar hoofd een glashelder betoog van ruim een halfuur. 'We zijn zo vol bewondering voor de vooruitgang in de wetenschap en technologie, dat we de klassieke teksten helemaal vergeten zijn. Terwijl juist in die verhalen de waarden te vinden zijn, waarden als tolerantie en respect voor elkaar, die kunnen helpen om Europa te bouwen', betoogde ze.
De Romily was een van de vele sprekers tijdens de 'intellectuele top' die afgelopen zaterdag werd gehouden over de toekomst van de Europese idee. Haar voordracht maakte grote indruk, omdat het veel meer was dan een preek voor eigen parochie van een gerespecteerde classica. Want waarom zijn de verhalen over helden uit de klassieke oudheid nog steeds boeiend? Omdat zij in essentie niet over goden gaan, niet over een soort supermensen, zei De Romily. Zijn gaan juist over gewone mensen. Zij ontroeren ons, omdat ze ook over onszelf gaan.
En dat is precies waar het Europa nu aan ontbreekt. Er is geen duidelijk Europees verhaal, laat staan een verhaal dat ons raakt. Er is rond Europa vooral stilte, volgens sommigen alleen bureaucratische kilte.
De waarden waar het om gaat, staan allemaal keurig in het handvest van de grondrechten, dat onderdeel uitmaakt van de Europese Grondwet. De kunst is nu om ze veel meer dan een plaats te geven in het Europese verhaal van alledag.

Michiel Goudswaard